देशव्यापी रूपमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) परित्यागको क्रम बढिरहेका बेला त्यसको प्रभाव नुवाकोटमा पनि स्पष्ट देखिन थालेको छ। वरिष्ठ पर्यटन व्यवसायी तथा २०७९ सालको प्रतिनिधिसभा निर्वाचनका चर्चित उम्मेदवार सुमन पाण्डे ले पार्टी परित्यागको घोषणा गरेपछि जिल्लाको राजनीतिक वृत्त एकाएक तरंगित बनेको छ।

संगठन निर्माणदेखि असन्तुष्टिसम्म

पाण्डे नुवाकोटमा रास्वपाको संगठन विस्तारका मुख्य अभियन्ता मानिन्थे। उनले जिल्लाका अधिकांश वडामा पुगेर संरचना निर्माण, सदस्यता विस्तार र कार्यकर्ता परिचालनमा सक्रिय भूमिका खेलेका थिए। स्थानीय स्तरमा पार्टीलाई वैकल्पिक शक्तिका रूपमा स्थापित गर्न उनले आर्थिक, बौद्धिक र व्यवस्थापकीय योगदान दिएको उनका समर्थकहरूको दाबी छ। तर, टिकट वितरण प्रक्रियामा पारदर्शिता नदेखिएको र अन्तिम निर्णय केही सीमित व्यक्तिहरूबाट गरिएको आरोप लगाउँदै उनले पार्टी छाडेका हुन्।

पाण्डेका अनुसार “नयाँ राजनीतिक संस्कार” को नारासहित स्थापना भएको पार्टीभित्र पुरानै शैली दोहोरिएको अनुभूति भएपछि आफू अलग हुन बाध्य भएको बताएका छन्। उनले पार्टी सभापति रवि लामिछानेको नेतृत्वप्रति असन्तुष्टि जनाउँदै आन्तरिक लोकतन्त्र व्यवहारमा कमजोर देखिएको टिप्पणी गरेका छन्।

१६ हजारभन्दा बढी मत र व्यक्तिगत प्रभाव

२०७९ सालको प्रतिनिधिसभा निर्वाचनअघि स्वतन्त्र उम्मेदवारीको तयारीमा रहेका पाण्डेलाई उपसभापति डोलप्रसाद अर्यालको पहलमा रास्वपाबाट चुनावी मैदानमा उतारिएको थियो। छोटो तयारीका बाबजुद उनले १६ हजार ४७७ मत प्राप्त गरेका थिए।

त्यतिबेला उनले नेकपा एमालेका उम्मेदवारभन्दा बढी मत ल्याएको चर्चा चलेको थियो, जसले नुवाकोटमा उनको व्यक्तिगत प्रभाव र स्वीकार्यता देखाएको थियो। यद्यपि उनी निर्वाचित हुन सकेनन्, तर “शानदार हार” का रूपमा उनको परिणामलाई विश्लेषण गरिएको थियो। प्राप्त मतले उनलाई पार्टीगत मात्र होइन, व्यक्तिगत रूपमा पनि स्थापित गराएको थियो।

मतदाताको मनोविज्ञान र सम्भावित असर

घरदैलो कार्यक्रमका क्रममा धेरै मतदाताले पाण्डेको संगठन निर्माणमा योगदानको खुलेर प्रशंसा गरेका थिए। उनीहरूले प्रारम्भिक चरणमा पाण्डेले संगठनका लागि ठूलो लगानी र मेहनत गरेको तर जनआधार बलियो बनेपछि पार्टी नेतृत्वबाट उचित मूल्यांकन नभएको गुनासो व्यक्त गरेका थिए।

राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार पाण्डेको बहिर्गमनले रास्वपाको जिल्ला संरचनामा मनोबल घट्ने सम्भावना छ। उनका समर्थक मतदाताहरू वैकल्पिक शक्तितर्फ मोडिन सक्ने आकलन गरिएको छ। विशेषगरी नेपाली कांग्रेसका उम्मेदवार जगदीश्वरनरसिंह केसीको पक्षमा ती मत जान सक्ने चर्चा तीव्र बनेको छ। यदि पाण्डे निकट समूहले संगठित रूपमा नयाँ राजनीतिक धार रोजेमा त्यसको प्रत्यक्ष असर आगामी निर्वाचन परिणाममा देखिन सक्ने अनुमान गरिएको छ।

व्यवसायिक पृष्ठभूमि र राष्ट्रिय सन्देश

पाण्डे लामो समयदेखि पर्यटन क्षेत्रमा सक्रिय रहँदै आएका छन्। उनी अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटनसँग आबद्ध एक संस्थाको मुख्यालयमा उपाध्यक्ष पदमा समेत रहेका छन्। व्यवसायिक सफलतासँगै राजनीतिक क्षेत्रमा प्रवेश गरेका उनी युवापुस्ताका प्रतिनिधि अनुहारका रूपमा चिनिएका थिए। उनको बहिर्गमनले नुवाकोट मात्र होइन, रास्वपाको समग्र संगठनात्मक संरचनामाथि प्रश्न खडा गरेको छ। पार्टीभित्र टिकट वितरण, नेतृत्वशैली र निर्णय प्रक्रियाबारे उठेका असन्तुष्टिका आवाजहरू अब खुला बहसको विषय बन्न थालेका छन्।

पेचिलो बन्दै चुनावी समीकरण

आगामी निर्वाचन नजिकिँदै जाँदा नुवाकोटको राजनीतिक वातावरण झन् पेचिलो बन्दै गएको छ। रास्वपाको आन्तरिक व्यवस्थापनमाथि उठेका प्रश्न र प्रमुख नेताको बहिर्गमनले शक्ति सन्तुलनमा परिवर्तन ल्याउने संकेत देखिएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार पाण्डेको निर्णयले कांग्रेसतर्फ वातावरण अनुकूल बन्ने सम्भावना बढेको छ भने अन्य दलहरू पनि परिस्थिति आफ्नो पक्षमा पार्न सक्रिय देखिएका छन्।

अब प्रश्न उठेको छ- रास्वपा नुवाकोटमा आफ्नो आधार जोगाउन सफल हुन्छ कि पाण्डेको बहिर्गमनले शक्ति सन्तुलन स्थायी रूपमा परिवर्तन गर्छ? यसको जवाफ आगामी निर्वाचन परिणामले दिनेछ।